De hogere NHC biedt zorgorganisaties vanaf 2026 financiële ademruimte. Toch schuilt er een risico in deze meevaller dat direct invloed heeft op toekomstige tarieven en investeringsruimte.

Marcel Wijnands, bestuurder bij Zozijn | Fotografie: Grietje Mesman

De langdurige zorg heeft vanaf 2026 meer geld om te investeren in zorgvastgoed. Dat is goed nieuws voor de sector, aldus Skipr van 13 januari. Voor de korte termijn is dat juist; de gestegen normatieve huisvestingscomponent (NHC) brengt inderdaad direct extra geld in het laatje. Deze baten leiden immers niet meteen tot kosten maar wel tot hogere jaarresultaten. Echter, op de langere termijn wordt dit extra geld afgeroomd door de zorgkantoren.

De richttarieven voor de zorg zijn immers gebaseerd op de jaarresultaten van de zorgaanbieders: hogere jaarresultaten vertalen zich in lagere toekomstige richttarieven, met de legitimatie dat de jaarresultaten (te) hoog zijn. Maar daarmee wordt voorbijgegaan aan het feit dat de NHC op een later moment nog wél nodig is om de noodzakelijke investeringen in zorgvastgoed te kunnen betalen (afschrijvingen, rente en huur). En dus niet om te kunnen volstaan met lagere tarieven.

Bij het bepalen van toekomstige richttarieven zouden zorgkantoren daarom alleen moeten kijken naar de resultaten op de zorgexploitatie en de NHC buiten beschouwing moeten laten. Het hiervoor noodzakelijke inzicht in de jaarrekeningen ontbreekt echter op dit moment. De regels voor het opstellen van de jaarrekening behoeven daarom aanpassing. Verplichte boekhoudkundige scheiding van beide geldstromen is noodzakelijk om de zorg- en vastgoedresultaten zuiver en daarmee uit elkaar te kunnen houden.

Bijkomend voordeel hiervan is dat ook de beschikbare toekomstige vastgoedinvesteringsruimte beter inzichtelijk wordt (als onderdeel van het eigen vermogen). Zo wordt in de meerjarenraming – ook rekening houdend met de gewenste (bancaire) ratio’s – zowel de haalbaarheid als de financieringsbehoefte inzichtelijk vanuit onderliggende businesscases met doorgerekende zorg- en vastgoedexploitaties. Een win-winsituatie derhalve: zowel eerlijkere tarieven als betere inzichten in de mogelijkheden tot investering en financiering. Gezien de staat van veel zorgvastgoed geen overbodige luxe.

Door Marcel Wijnands, bestuurder bij Zozijn