• Udział wydatków NFZ na stomatologię od lat pozostaje niski. Samorząd lekarski wskazuje, że pożądane minimum to 3,5 – 4,0 proc. budżetu NFZ
• Choć budżet na stomatologię wzrósł z ok. 2,3 mld zł w 2022 r. do 4,4 mld zł w 2025 r., inflacja i koszty funkcjonowania gabinetów ograniczają realną dostępność świadczeń
• Dane NFZ pokazują duże różnice regionalne od 2,30 proc. w woj. lubuskim do 5,29 proc. w woj. podlaskim 

Obecnie wydatki na leczenie stomatologiczne w Polsce oscylują w granicach 2 proc całkowitego budżetu Narodowego Funduszu Zdrowia (NFZ). Mimo że nominalne kwoty przeznaczane na ten cel z roku na rok rosną, ich udział procentowy w ogólnych wydatkach na ochronę zdrowia pozostaje na niemal niezmienionym, bardzo niskim poziomie.

Analiza danych z ostatnich lat ukazuje, że publiczna stomatologia przeszła od momentu swojego najlepszego finansowania do fazy trwałej, systemowej stagnacji. Coraz częściej powtarzana jest opinia, że niskie nakłady na leczenie w ramach powszechnego ubezpieczenia zdrowotnego wymuszają strukturalną prywatyzację tej gałęzi medycyny w Polsce.

Przedstawiciele samorządu lekarskiego (w tym Naczelna Rada Lekarska) od lat wskazują, że absolutnym minimum pozwalającym na przetrwanie publicznej stomatologii jest powrót do pułapu 3,5 - 4,0 proc. budżetu NFZ.

Zwiększenie budżetu na stomatologię z niespełna 2,3 mld zł w 2022 r. do ponad 4,4 mld zł planowanych na 2026 r. robi wrażenie, jednak eksperci rynku zdrowia podkreślają, że podwyżki te nie zwiększają realnego poziomu opieki nad pacjentami.

Kwoty te są w pierwszej kolejności konsumowane przez inflację i drastycznie rosnące koszty prowadzenia gabinetów (ceny materiałów specjalistycznych, koszty stałe i zatrudnienia).

Wyceny wielu procedur balansują na granicy opłacalności lub generują straty. W efekcie liczba gabinetów realizujących kontrakty z NFZ systematycznie spada — z niemal 7 tys. podmiotów w 2019 roku do ok. 5 tys. w 2025 r.

Procentowy udział wydatków na stomatologię w budżetach poszczególnych oddziałów wojewódzkich NFZ drastycznie się różni.

Koszty świadczeń opieki stomatologicznej, finansowanej przez NFZ w 2025 r., wyniosły 4,4 mld zł, co stanowiło 115,52 proc. wartości określonej w planie finansowym na 2024 r.

W tym samym czasie nakłady na świadczenia opieki zdrowotnej ogółem wyniosły 183,626 mld zł (116,5 proc. wzrost wobec 2024 r.).

Z zestawienia tych wielkości wynika, że udział stomatologii w nakładach NFZ ogółem w 2025 r. wyniósł 2,4 proc. To więcej niż w 2024 r. (2,06 proc.). Warto jednak przypomnieć, że w 2008 r. udział wydatków NFZ na świadczenia stomatologiczne wynosił aż 4,2 proc., w 2009 r. 3,7 proc., w 2010 r. niecałe 3,4 proc. 

Zupełnie inaczej publiczna stomatologia wygląda jeśli weźmie się ostatnio opublikowane dane przez NFZ w dokumencie Roczne Sprawozdanie z Wykonania Planu Finansowego NFZ na 2025 r.

Z dokumentu tego wynika, że w skali kraju  wykonanie planu finansowego ogółem wyniosło 120,19 mld zł. Ta sama pozycja - w przypadku stomatologii - osiągnęła wartość 4,4 mld zł.  Udział wydatków na stomatologię w stosunku do kwoty ogółem wyniósł zatem 3,67 proc., a więc oscylował wokół rekomendowanego poziomu.

Co by nie mówić o tym wskaźnikach, oparto je na spójnych danych określonych jako wykonanie planu finansowego.   

Oczywiście są OW NFZ, w których ten udział był wyjątkowo wysoki np. w woj. podlaskim 5,29 proc., w woj. mazowieckim 4,90 proc. oraz małopolskim 4,26 proc. 

Na drugim biegunie znajdują się woj.: lubuskie 2,30 proc., zachodniopomorskie 2,44 proc., opolskie 2,96 proc. 

• woj. podlaskie

Wykonanie planu finansowego ogółem 3,595 mld zł

Stomatologia
Obowiązujący plan finansowy NFZ 190,661 mln zł
Wykonanie planu finansowego NFZ 190,20 mln zł
Różnica między planem finansowym a jego wykonaniem 465,49 tys. zł
Procent wykonania planu 99,76 proc.
Udział wydatków na stomatologię w stosunku do kwoty ogółem 5,29 proc.

• woj. mazowieckie

Wykonanie planu finansowego ogółem 17,61 mld zł

Stomatologia
Obowiązujący plan finansowy NFZ 866,34 mln zł
Wykonanie planu finansowego NFZ 864,64 mln zł
Różnica między planem finansowym a jego wykonaniem 1,70 mln zł
Procent wykonania planu 99,80 proc.
Udział wydatków na stomatologię w stosunku do kwoty ogółem 4,90 proc. 

• woj. małopolskie

Wykonanie planu finansowego ogółem 10,67 mld zł

Stomatologia
Obowiązujący plan finansowy NFZ 454,98 mln zł
Wykonanie planu finansowego NFZ 454,23 mln zł
Różnica między planem finansowym a jego wykonaniem 0,76 mln zł
Procent wykonania planu 99,83 proc.
Udział wydatków na stomatologię w stosunku do kwoty ogółem 4,26 proc.

• woj. lubelskie

Wykonanie planu finansowego ogółem 6,72 mld zł

Stomatologia
Obowiązujący plan finansowy NFZ 265,40 mln zł
Wykonanie planu finansowego NFZ 265,03 mln zł
Różnica między planem finansowym a jego wykonaniem 0,37 mln zł
Procent wykonania planu 99,86 proc.
Udział wydatków na stomatologię w stosunku do kwoty ogółem 3,94 proc.

• woj. warmińsko – mazurskie

Wykonanie planu finansowego ogółem 4,126 mld zł

Stomatologia
Obowiązujący plan finansowy NFZ 162,79 mln zł
Wykonanie planu finansowego NFZ 162,60 mln zł
Różnica między planem finansowym a jego wykonaniem 0,19 mln zł
Procent wykonania planu 99,88 proc.
Udział wydatków na stomatologię w stosunku do kwoty ogółem 3,94 proc.

• Polska

Wykonanie planu finansowego ogółem 120,19 mld zł

Stomatologia
Obowiązujący plan finansowy NFZ 4,45 mld zł
Wykonanie planu finansowego NFZ 4,40 mld zł
Różnica między planem finansowym a jego wykonaniem 5,25 mln zł
Procent wykonania planu 98,83 proc.
Udział wydatków na stomatologię w stosunku do kwoty ogółem 3,67 proc.

• woj. podkarpackie

Wykonanie planu finansowego ogółem 6,43 mld zł

Stomatologia
Obowiązujący plan finansowy NFZ 235,70 mln zł
Wykonanie planu finansowego NFZ 235,38 mln zł
Różnica między planem finansowym a jego wykonaniem 0,31 mln zł
Procent wykonania planu 99,87 proc.
Udział wydatków na stomatologię w stosunku do kwoty ogółem 3,66 proc.

• woj. kujawsko pomorskie

Wykonanie planu finansowego ogółem 6,25 mld zł

Stomatologia
Obowiązujący plan finansowy NFZ 219,28 mln zł
Wykonanie planu finansowego NFZ 214,28 mln zł
Różnica między planem finansowym a jego wykonaniem 4,99 mln zł
Procent wykonania planu 97,72 proc.
Udział wydatków na stomatologię w stosunku do kwoty ogółem 3,42 proc.

• woj. wielkopolskie

Wykonanie planu finansowego ogółem 10,96 mld zł

Stomatologia
Obowiązujący plan finansowy NFZ 394,12 mln zł
Wykonanie planu finansowego NFZ 371,85 mln zł
Różnica między planem finansowym a jego wykonaniem 22,27 mln zł
Procent wykonania planu 94,35 proc.
Udział wydatków na stomatologię w stosunku do kwoty ogółem 3,39

• woj. śląskie

Wykonanie planu finansowego ogółem 14,03 mld zł

Stomatologia
Obowiązujący plan finansowy NFZ 473,51 mln zł
Wykonanie planu finansowego NFZ 469,18 mln zł
Różnica między planem finansowym a jego wykonaniem 4,33 mln zł
Procent wykonania planu 99,09 proc.
Udział wydatków na stomatologię w stosunku do kwoty ogółem 3,34 proc.

• woj. pomorskie

Wykonanie planu finansowego ogółem 7,36 mld zł

Stomatologia
Obowiązujący plan finansowy NFZ 238,77 mln zł
Wykonanie planu finansowego NFZ 238,08 mln zł
Różnica między planem finansowym a jego wykonaniem 0,72 mln zł
Procent wykonania planu 99,70 proc.
Udział wydatków na stomatologię w stosunku do kwoty ogółem 3,23 proc.

• woj. łódzkie

Wykonanie planu finansowego ogółem 8,03 mld zł

Stomatologia
Obowiązujący plan finansowy NFZ 264,73 mln zł
Wykonanie planu finansowego NFZ 259,16 mln zł
Różnica między planem finansowym a jego wykonaniem 5,57 mln zł
Procent wykonania planu 97,90 proc.
Udział wydatków na stomatologię w stosunku do kwoty ogółem 3,23 proc.

• woj. świętokrzyskie

Wykonanie planu finansowego ogółem 3,94 mld zł

Stomatologia
Obowiązujący plan finansowy NFZ 123,25 mln zł
Wykonanie planu finansowego NFZ 116,97 mln zł
Różnica między planem finansowym a jego wykonaniem 6,28 mln zł
Procent wykonania planu 94,90 proc.
Udział wydatków na stomatologię w stosunku do kwoty ogółem 2,97 proc.

• woj. dolnośląskie

Wykonanie planu finansowego ogółem 9,09 mld zł

Stomatologia
Obowiązujący plan finansowy NFZ 271,84 mln zł
Wykonanie planu finansowego NFZ 270,04 mln zł
Różnica między planem finansowym a jego wykonaniem 1,79 mln zł
Procent wykonania planu 99,34 proc.
Udział wydatków na stomatologię w stosunku do kwoty ogółem 2,97 proc.

• woj. opolskie

Wykonanie planu finansowego ogółem 2,94 mld zł

Stomatologia
Obowiązujący plan finansowy NFZ 87,20 mln zł
Wykonanie planu finansowego NFZ 87,07 mln zł
Różnica między planem finansowym a jego wykonaniem 0,13 mln zł
Procent wykonania planu 99,85 proc.
Udział wydatków na stomatologię w stosunku do kwoty ogółem 2,96 proc.

• woj. zachodniopomorskie

Wykonanie planu finansowego ogółem 5,34 mld zł

Stomatologia
Obowiązujący plan finansowy NFZ 132,41 mln zł
Wykonanie planu finansowego NFZ 130,64 mln zł
Różnica między planem finansowym a jego wykonaniem 1,77 mln zł
Procent wykonania planu 98,66 proc.
Udział wydatków na stomatologię w stosunku do kwoty ogółem 2,44 proc.

• woj. lubuskie

Wykonanie planu finansowego ogółem 3,09 mld zł

Stomatologia
Obowiązujący plan finansowy NFZ 71,69 mln zł
Wykonanie planu finansowego NFZ 71,31 mln zł
Różnica między planem finansowym a jego wykonaniem 0,37 mln zł
Procent wykonania planu 99,48 proc.
Udział wydatków na stomatologię w stosunku do kwoty ogółem 2,30 proc.