Giải mã giấc mộng không hề đơn giản. Bởi lẽ, giấc mộng tồn tại ở một vùng biên, giữa điều được nhìn thấy và điều được cảm nhận, giữa hiện tại và những gì đã được lưu giữ trong ký ức. Trong nghệ thuật, giải mã giấc mộng không nhất thiết là sự rời bỏ thực tại để bước vào một thế giới hư cấu. Triển lãm “Dư mộng” của ba họa sĩ trẻ Lê Mai, Lâm Tú Trân và Lâm Gia Huấn tại Annam Gallery TP.HCM có thể được hiểu như một phương thức mà qua đó thực tại được tiếp nhận, chuyển hóa và trở lại dưới một hình thức khác.

Tranh của họa sĩ trẻ Lê Mai.

Họa sĩ trẻ Lê Mai sáng tác nghệ thuật với nguồn cảm hứng bất tận từ thế giới nội tâm và những cuộc tự đối thoại với tâm thức. Điểm dựa tinh thần của Lê Mai là châm ngôn “Tận cùng của bóng tối là ánh sáng”, một triết lý được đúc kết từ những thăng trầm sót lại và xoay vần trong nội tại con người cô.

Sử dụng nhiều chất liệu khác nhau, từ mực, màu nước, màu khoáng, màu bột đến lụa và giấy arches, họa sĩ trẻ Lê Mai kiến tạo nên một hệ mỹ cảm mà cô gọi là “nội giác”, ý chỉ hành trình quay vào bên trong để từ đó nhìn ra thế giới bằng nhãn tâm. Vì thế mỗi vật thể trong tranh Lê Mai đều có tính chủ thể: “mỗi cái cây tôi vẽ đều là chính tôi, mỗi không gian tôi miêu tả đều là không gian nội tâm”.

Họa sĩ trẻ Lâm Tú Trân theo đuổi sự kết hợp chất liệu truyền thống và cảm hứng đương đại. Tốt nghiệp chuyên ngành Hội họa tại Trường Đại học Mỹ thuật TP.HCM, Lâm Tý Trân đã từng tham gia nhiều dự án triển lãm nhóm cũng như độc lập, mang đến những trải nghiệm về nghệ thuật và ngôn ngữ tạo hình đầy chất tự sự và mời gọi nối kết.

Những tác phẩm của Lâm Tú Trân luôn mang ẩn ý về những mảnh ghép từ miền ký ức, như thay lời mỗi con người nói lên rằng trong mỗi chúng ta đều có những thứ sâu xa hơn là chỉ ánh nhìn trước mắt. Những màu sắc và hình thái nhân cách con người, kèm những tình lý của thời đại, được cô chủ ý mang vào trong tác phẩm, trên nền lụa, chất liệu mà cô luôn xem là tinh xảo và thanh khiết.

Tranh của họa sĩ trẻ Lâm Tú Trân.

Họa sĩ trẻ Lâm Gia Huấn lại chủ động khám phá sự giao thoa giữa mỹ thuật truyền thống Việt và ngôn ngữ thị giác đương đại. Tác phẩm tranh lụa của anh mang bảng màu ấm, bố cục tinh giản và chất thơ gợi từ ký ức miền sông nước Mê Kông.

Tranh lụa của Lâm Gia Huấn khai thác những khoảnh khắc tĩnh lặng nhưng giàu rung động, nơi ký ức cá nhân hòa cùng cảnh quan và đời sống. Họa sĩ trẻ Lâm Gia Huấn chú trọng khai thác sự mềm mại của lụa, tạo chiều sâu bằng những lớp màu mỏng, mở ra không gian để người xem tìm thấy câu chuyện của riêng mình.

Có cùng sở thích giải mã giấc mộng, ba họa sĩ trẻ Lê Mai, Lâm Tú Trân, và Lâm Gia Huấn cùng đứng chung triển lãm “Dư mộng”. Dẫu xuất phát từ những miền quan sát riêng, ba họa sĩ đã gặp nhau trong mối quan tâm đến cách thế giới được nhìn, được lưu giữ và chuyển hóa qua đời sống tinh thần. Thiên nhiên, ký ức, hình hài con người và những chuyển biến nội tâm trong các tác phẩm cùng đan cài trong một cảm thức giàu tính Á Đông, nơi cái hữu hình luôn mang theo những dư âm vượt khỏi chính nó.

Ở họa sĩ trẻ Lê Mai, thiên nhiên được tiếp cận qua thực hành trực họa - một quá trình quan sát trực tiếp, nơi cảnh vật được ghi nhận trong sự biến đổi của ánh sáng, thời gian và cái nhìn. Với họa sĩ trẻ Lâm Tú Trân, hình ảnh trở thành phương thức tự sự, nơi những trải nghiệm, ký ức và chuyển động nội tâm được chuyển hóa thành một ngôn ngữ giàu tính gợi mở. Còn với họa sĩ trẻ Lâm Gia Huấn, hình tượng người phụ nữ trở thành nơi giao thoa giữa vẻ đẹp, ký ức cá nhân và những dư âm văn hóa gắn với miền sông nước Mekong.

Tranh của họa sĩ trẻ Lâm Gia Huấn.

Ba cách thực hành giải mã giấc mộng tạo nên những phương thức khác nhau để tiếp cận thế giới: quan sát, tự sự, tích lũy và hồi tưởng. Giữa những thực hành ấy, “mộng” là cách hiện thực tiếp tục tồn tại sau khi đã đi qua ánh nhìn, ký ức và đời sống tinh thần của con người.

Và có lẽ, cũng như một giấc mộng, nghệ thuật không nhất thiết cần được giải thích đến tận cùng. Triển lãm “Dư mộng” chỉ cần gợi mở một khoảnh khắc nhận ra, rằng điều ta đang nhìn thấy có thể đã từng tồn tại ở đâu đó trong ký ức, trong tưởng tượng, hoặc trong một phần sâu kín của chính mình.