Sejm uchwalił w piątek, już po raz drugi, ustawę wprowadzającą podatek od nadzwyczajnych zysków koncernów paliwowych. Pieniądze miałyby sfinansować program „Ceny Paliwa Niżej”. Poprzednią ustawę prezydent Karol Nawrocki skierował w lipcu do Trybunału Konstytucyjnego.

Sejm po raz drugi uchwalił ustawę o opodatkowaniu nadzwyczajnych zysków koncernów paliwowych, zdj. ilustracyjne /Shutterstock

Za uchwaleniem ustawy głosowało 237 posłów, 202 było przeciw, a jeden poseł wstrzymał się od głosu. Teraz ustawa trafi pod obrady Senatu.

Sejm przegłosował poprawki zgłoszone przez Koalicję Obywatelską, z których wynika, że podatek byłby naliczany od marca 2026 r. do marca 2027 r. Pierwotnie projekt zakładał, że ten okres obowiązywałaby do końca grudnia 2026 r.

Druga poprawka, która zdobyła większość, przewiduje, że w przypadku podatnika, który nie wytwarza paliw ciekłych, należny podatek od „nadzwyczajnych zysków nie może przekroczyć 50 proc. wysokości osiągniętego przez tego podatnika i przypadającego proporcjonalnie na rok podatkowy” dochodu lub zysku netto.

To druga próba koalicji rządowej wprowadzenia tzw. findfall tax na koncerny paliwowe. Poprzednią ustawę prezydent Karol Nawrocki skierował w lipcu do Trybunału Konstytucyjnego w trybie kontroli prewencyjnej.  

Kancelaria prezydenta argumentowała, że ustawa łamała zasadę niedziałania prawa wstecz.

Szacowane pierwotnie na 4 mld zł wpływy z nowego podatku miałyby posłużyć sfinansowaniu rządowego pakietu osłonowego „Ceny Paliwa Niżej”, którego całkowity koszt - jak informowało Ministerstwo Finansów - wyniósł około 5,2 mld zł.

Zgodnie z ustawą podatnikami od nadzwyczajnych zysków będą przedsiębiorcy prowadzący w okresie od 1 marca 2026 do 31 marca 2027 r. na terytorium Polski samodzielnie działalność w zakresie wytwarzania paliw ciekłych, a także przedsiębiorcy dokonujący zbycia na podstawie koncesji na obrót paliwami ciekłymi z zagranicą paliw pochodzących z importu i lub wewnątrzwspólnotowego nabycia.

W ustawie wskazano, że dla producentów paliw stawka podatku wyniesie 60 proc. podstawy opodatkowania, czyli nadwyżki osiągniętych przez podatnika przychodów ponad kwotę przychodów, jaka zostałaby osiągnięta przez tego podatnika przy zastosowaniu marży referencyjnej. Z kolei dla sprzedawców, którzy nie produkują paliw, stawka będzie wynosić 50 proc.

Marża referencyjna stanowi historyczną marżę danego podatnika z roku 2025, rozumianą jako procentowy udział zysku ze sprzedaży paliw ciekłych w przychodach z ich sprzedaży w tym roku (średnia marża sprzedaży), powiększoną o 20 proc., przy czym nie może być niższa niż 2 proc.

W trakcie prac nad ustawą w Sejmie wprowadzono poprawkę, która umożliwia ministrowi właściwemu ds. finansów publicznych (obecnie jest to Minister Finansów i Gospodarki) obniżenie podatku akcyzowego od paliw ciekłych w drodze rozporządzenia.

Karol Nawrocki do końca tygodnia ma wnieść do Sejmu projekt ustawy, który ma obniżyć ceny paliw na stacjach – zapowiedział w czwartek szef Gabinetu Prezydenta RP Paweł Szefernaker. Projekt m.in. wprowadzi ustawowe ograniczenie marż koncernów paliwowych.

To ustawa PKN – „Paliwo kosztuje normalnie” – mówił Szefernaker

W projekcie ma zostać zapisane pełne zwolnienie sprzedaży paliw na stacjach z podatku od sprzedaży detalicznej. 

Regulacja ma także zawierać ustawowe ograniczenie marż koncernów paliwowych, a także „odnowienie możliwości elastycznego obniżenia stawek akcyzy na paliwo przez ministra finansów”.