Просмотр новости
Найдите то, что Вас интересует
Спутники
РН
SpaceX
Роскосмос
NASA
Свірскі звон аказаўся жыровіцкім «Канстанціусам». Гісторык высветліў паходжанне помніка беларускага ліцця з каталіцкім гербам і кірылічнай малітвай
Дата публикации: 23-06-2026 05:00:00
Основное содержимое страницы с новостью.
Свірскі звон аказаўся жыровіцкім «Канстанціусам». Гісторык высветліў паходжанне помніка беларускага ліцця з каталіцкім гербам і кірылічнай малітвай
Гісторык і архівіст Дзяніс Лісейчыкаў адшукаў у дакументах базыльянскага ордэна звесткі пра гісторыю звона, на якім можна пабачыць як герб віленскага біскупа, так і малітву на царкоўнаславянскай мове.
Свірскі звон з выявай укрыжаванага Ісуса ў атачэнні херувімаў, пакладзены каля сцен касцёла. Фота: Вольга Дрэка
Гэтым невялікім, але важным адкрыццём ён падзяліўся на сваёй старонцы ў фэйсбуку. Сёння гэты помнік беларускага ліцця мастацкага XVIII стагоддзя захоўваецца на тэрыторыі касцёла Святога Мікалая ў Свіры Мядзельскага раёна. Масіўны артэфакт вагой 900 кілаграмаў быў адліты майстрам Амброзіем Янам Патунам у 1701 годзе.
Асаблівасцю звона з'яўляецца эклектыка яго аздаблення. Цэнтральную частку ўпрыгожвае выява абраза Маці Божай Жыровіцкай, а па верхнім краі ідзе кірылічны надпіс на царкоўнаславянскай мове — малітва «Больш годную пашаны за херувімаў і без параўнання больш слаўную за серафімаў…». Акрамя кірылічнага тэксту, унізе змешчаны лацінскі подпіс майстра і герб «Стрэмя». Лацінскія ініцыялы вакол герба ўказваюць, што ён належыць Канстанціну Казіміру Бжастоўскаму, тагачаснаму віленскаму біскупу.
Свірскі звон упрыгожаны рэльефным дэкорам, у тым ліку выявай Маці Божай з дзіцем і скіпетрам, аточанай ззяннем і херувімамі. Фота: фэйсбук Лісейчыкава
Тлумачэнне гісторыі артэфакта знайшлося ў дакументах базыльянскага ордэна 1710‑х гадоў. Дзяніс Лісейчыкаў адшукаў там апісанне званоў манастыра ў Жыровіцах, дзе пра стварэнне «свірскага» звона гаворыцца наступнае:
«Другі [звон] «Канстанціус», спраўлены і адліты коштам манастыра, а высілкамі тагачаснага жыровіцкага настаяцеля святой памяці айца Канстанціна Вітапольскага, у 1660 годзе. <…> Гэты звон разбіты і пераліты 14 ліпеня 1701 года <…> да яго прыклаў 50 талераў віленскі біскуп Канстанцін Бжастоўскі, таму ён зноў пад іменем «Канстанціус» і з гербам айца біскупа адліты».
Такім чынам у назве звона ўшанаваны адразу два іерархі-цёзкі, уніяцкі і каталіцкі.
Уверсе па звоне праходзіць пояс з царкоўнаславянскім надпісам «частнейшую херувім і слаўнейшую воістіну серафім…», унізе — выявы абраза Маці Божай Жыровіцкай і герба «Стрэмя» віленскага каталіцкага біскупа Канстанціна Бжастоўскага. Фота: фэйсбук Лісейчыкава
Якім чынам жыровіцкі «Канстанціус» з цягам часу пакінуў родны манастыр і апынуўся далёка на поўначы, у Свіры, пакуль застаецца загадкай. У ХХ стагоддзі яго лёс склаўся драматычна. У 1982 годзе, калі савецкія ўлады па-варварску пераабсталёўвалі свірскі касцёл пад заводскі цэх, помнік атрымаў сур'ёзныя пашкоджанні. Пэўны час ён захоўваўся ў Смаргонскім гісторыка-краязнаўчым музеі, пакуль у 1990 годзе яго не вярнулі вернікам.
Сёння масіўны артэфакт з-за атрыманых пашкоджанняў ужо не можа выконваць сваю прамую функцыю і вісець на званіцы. Цяпер ён спачывае на зямлі каля муроў касцёла.
Пра што маўчыць Аляксей Францкевіч, якому Польшча закрыла ўезд на 10 гадоў67
Мужчына сам сабе прыгатаваў кактэйль. Гэта каштавала яму жыцця
«13 000 BYN за 40 дзён». Беларускі камбайнёр расказаў пра свой заробак2525
«13 000 BYN за 40 дзён». Беларускі камбайнёр расказаў пра свой заробак25
Forbes уключыў двух беларусаў у топ самых багатых імігрантаў у ЗША22
Forbes уключыў двух беларусаў у топ самых багатых імігрантаў у ЗША2
З‘явілася інфармацыя пра смерць акцёра Паўла Канька, але сваякі кажуць, што ён у рэанімацыі
З‘явілася інфармацыя пра смерць акцёра Паўла Канька, але сваякі кажуць, што ён у рэанімацыі
У Францыі знік 41‑гадовы беларус Сяргей Сярмяжка. Шукаюць ужо два тыдні22
У Францыі знік 41‑гадовы беларус Сяргей Сярмяжка. Шукаюць ужо два тыдні2
Навумчык паразважаў, як разгортвалася б гісторыя, калі б Кебіч перамог у 1994‑м3030
Навумчык паразважаў, як разгортвалася б гісторыя, калі б Кебіч перамог у 1994‑м30
Хуткаснае чыгуначнае злучэнне дазволіць даехаць з Мінска да аэрапорта за 30 хвілін22
Хуткаснае чыгуначнае злучэнне дазволіць даехаць з Мінска да аэрапорта за 30 хвілін2
Памёр найстарэйшы зняволены ў ЗША. Ён правёў у турме 75 гадоў
Памёр найстарэйшы зняволены ў ЗША. Ён правёў у турме 75 гадоў
Наўроцкі за год пры ўладзе выдаў беларусам у 83 разы менш польскіх пашпартоў, чым Дуда4242
Наўроцкі за год пры ўладзе выдаў беларусам у 83 разы менш польскіх пашпартоў, чым Дуда42
Што вядома пра страты Расіі ва Украіне на канец жніўня?88
Што вядома пра страты Расіі ва Украіне на канец жніўня?8
Беларусбанк перагледзеў умовы суперкрэдыту на новабудоўлі, што выдаецца пад 1%44
Беларусбанк перагледзеў умовы суперкрэдыту на новабудоўлі, што выдаецца пад 1%4
Ці здымае Беларусь вяршкі з паліўнага крызісу ў Расіі? Ёсць нюансы11
Ці здымае Беларусь вяршкі з паліўнага крызісу ў Расіі? Ёсць нюансы1
У Гродне збіраюцца аднавіць палац князёў Масальскіх, не разбураючы гістарычную камяніцу, якая была пабудаваная на тым месцы пазней55
У Гродне збіраюцца аднавіць палац князёў Масальскіх, не разбураючы гістарычную камяніцу, якая была пабудаваная на тым месцы пазней5
Рэкорднае абмяленне Дуная агаліла падмуркі моста імператара Канстанціна Вялікага — найдаўжэйшага моста антычнасці11
Рэкорднае абмяленне Дуная агаліла падмуркі моста імператара Канстанціна Вялікага — найдаўжэйшага моста антычнасці1
Стала вядома, чые парэшткі знайшлі беларускія турысты ў гарах Казахстана11
Стала вядома, чые парэшткі знайшлі беларускія турысты ў гарах Казахстана1
Кіеў рыхтаваў другое «Павуцінне» супраць аэрапортаў Масквы, але план спынілі99
Кіеў рыхтаваў другое «Павуцінне» супраць аэрапортаў Масквы, але план спынілі9
Украінцы, якія ваявалі за Расію і былі ўзятыя ў палон, расказалі, чаму працягваюць яе любіць1111
Украінцы, якія ваявалі за Расію і былі ўзятыя ў палон, расказалі, чаму працягваюць яе любіць11
Дзевяць чалавек памерлі ў Брэсце і Мінску — усім ім уводзілі адныя і тыя ж лекі. У прэпараце знайшлі бактэрыі1919
Дзевяць чалавек памерлі ў Брэсце і Мінску — усім ім уводзілі адныя і тыя ж лекі. У прэпараце знайшлі бактэрыі19
Кватэры з абсталяваннем для махлярскіх кол-цэнтраў выявілі ў трох абласных цэнтрах1
Украіна папрасіла Ілана Маска дазволіць выкарыстанне Starlink для нанясення ўдараў па тэрыторыі Расіі на глыбіню да 200 кіламетраў3
Ці здымае Беларусь вяршкі з паліўнага крызісу ў Расіі? Ёсць нюансы1
На барахолках перапрадаюць папулярныя чыпсы Lay’s. Нацэнка ў два разы1
Панама названа найлепшай краінай для жыцця і працы для экспатаў5
У Гродне збіраюцца аднавіць палац князёў Масальскіх, не разбураючы гістарычную камяніцу, якая была пабудаваная на тым месцы пазней5
Пра што маўчыць Аляксей Францкевіч, якому Польшча закрыла ўезд на 10 гадоў67
Памёр найстарэйшы зняволены ў ЗША. Ён правёў у турме 75 гадоў
Памёр найстарэйшы зняволены ў ЗША. Ён правёў у турме 75 гадоў
Адважны кот кінуў смелы выклік лісе — выпадак у Гродне44
Адважны кот кінуў смелы выклік лісе — выпадак у Гродне4
Наўроцкі за год пры ўладзе выдаў беларусам у 83 разы менш польскіх пашпартоў, чым Дуда4242
Наўроцкі за год пры ўладзе выдаў беларусам у 83 разы менш польскіх пашпартоў, чым Дуда42
«Які ты рускі?!» Беларус у Крыме збіў армяніна за тое, што ў таго доўгія валасы. І таму што падобны да гомасэксуала1212
«Які ты рускі?!» Беларус у Крыме збіў армяніна за тое, што ў таго доўгія валасы. І таму што падобны да гомасэксуала12
Ціханоўская заклікала беларусаў развітацца з Аляксандрам Мілінкевічам22
Ціханоўская заклікала беларусаў развітацца з Аляксандрам Мілінкевічам2
Што вядома пра страты Расіі ва Украіне на канец жніўня?88
Што вядома пра страты Расіі ва Украіне на канец жніўня?8
Беларусбанк перагледзеў умовы суперкрэдыту на новабудоўлі, што выдаецца пад 1%44
Беларусбанк перагледзеў умовы суперкрэдыту на новабудоўлі, што выдаецца пад 1%4
У Лагойскім раёне мужчыну забіла дрэвам каля намёта11
У Лагойскім раёне мужчыну забіла дрэвам каля намёта1
Каву з жалудоў па старадаўнім рэцэпце вараць у Астраўцы1414
Каву з жалудоў па старадаўнім рэцэпце вараць у Астраўцы14
На дне цясніны Курумду ў Кыргызстане знайшлі тры целы
На дне цясніны Курумду ў Кыргызстане знайшлі тры целы
Схожие новости
Классификация: Культура. Схожих патентов: 0. Схожих новостей: 10. Тональность: 0. Информативность: 10. Источник: nashaniva.com.