ΟΥΑΣΙΓΚΤΟΝ («New York Times»). Ερωτήματα για τη διαχείριση εκατοντάδων εκατομμυρίων δολαρίων από το αμερικανικό υπουργείο Εσωτερικής Ασφάλειας (DHS) προκαλεί η αγορά δέκα μεταχειρισμένων αεροσκαφών, τα οποία αποκτήθηκαν με απευθείας ανάθεση ως «επείγουσα» ανάγκη για πτήσεις απέλασης, αλλά έκτοτε έχουν χρησιμοποιηθεί ελάχιστα.

Σύμφωνα με τους «New York Times», από το περασμένο φθινόπωρο το DHS δαπάνησε 464 εκατ. δολάρια για την αγορά των αεροσκαφών μέσω της Daedalus Aviation Corporation, εταιρείας με έδρα τη Βόρεια Βιρτζίνια. Το υπουργείο είχε υποστηρίξει ότι δεν υπήρχε χρόνος για ανταγωνιστική διαδικασία, καθώς τα αεροσκάφη ήταν επειγόντως απαραίτητα για τις επιχειρήσεις απέλασης.

Ωστόσο, επτά από τα δέκα αεροσκάφη είναι παλαιότερα Boeing 737, τα οποία έχουν παραμείνει για μεγάλα χρονικά διαστήματα σταθμευμένα σε αεροδρόμιο στο Λέικ Τσαρλς της Λουιζιάνα. Εσωτερικό κυβερνητικό έγγραφο αναφέρει ότι η υπηρεσία δεν διέθετε το απαιτούμενο προσωπικό για τη λειτουργία τους. Τα άλλα τρία είναι πολυτελή επιχειρηματικά αεροσκάφη, δύο από τα οποία το DHS επιχείρησε λίγους μήνες μετά την αγορά τους να παραχωρήσει ή να εκμισθώσει σε άλλες ομοσπονδιακές υπηρεσίες.

Η αγορά προκαλεί ερωτήματα και επειδή η ICE ήδη πραγματοποιούσε τις επιχειρήσεις μεταφοράς και απέλασης μέσω ναυλωμένων ιδιωτικών αεροσκαφών, ενώ χρησιμοποιούσε επίσης μέσα των Ενόπλων Δυνάμεων και της Ακτοφυλακής. Πρώην στελέχη της υπηρεσίας δήλωσαν στην εφημερίδα ότι δεν ήταν σαφές γιατί χρειαζόταν να επωμιστεί το κόστος αγοράς και συντήρησης δικού της σημαντικού στόλου.

Το υπουργείο υποστηρίζει ότι τα καθηλωμένα 737 περνούν από ελέγχους συντήρησης και ότι δύο αναμένεται να αρχίσουν πτήσεις απέλασης αργότερα μέσα στον Αύγουστο. Ωστόσο, Δημοκρατικοί γερουσιαστές ανέφεραν ότι στελέχη του DHS έχουν ήδη παραδεχθεί πως τα περισσότερα αεροσκάφη δεν πρόκειται τελικά να χρησιμοποιηθούν για τον αρχικό σκοπό τους.

Η υπόθεση έχει προκαλέσει πρόσθετες αντιδράσεις επειδή η αγορά πραγματοποιήθηκε χωρίς διαγωνισμό. Το DHS επικαλέστηκε εξαίρεση της ομοσπονδιακής νομοθεσίας για περιπτώσεις «ασυνήθιστης και επιτακτικής επείγουσας ανάγκης», χωρίς όμως να δημοσιοποιήσει την αιτιολόγηση, επικαλούμενο λόγους εθνικής ασφάλειας.

Οι «ΝΥΤ» σημειώνουν ότι η συγκεκριμένη πρακτική έχει λάβει πολύ μεγαλύτερες διαστάσεις στη δεύτερη κυβέρνηση Τραμπ. Το DHS έχει επικαλεστεί την ίδια εξαίρεση για συμβάσεις συνολικού ύψους άνω των 29 δισ. δολαρίων, ενώ σχεδόν τα δύο τρίτα των 34 δισ. δολαρίων σε συμβάσεις που υπογράφηκαν το 2026 βασίστηκαν σε διαδικασίες «επείγοντος». Το αντίστοιχο ποσοστό ήταν περίπου 25% το 2025 και κάτω από 1% το 2024.

Παράλληλα, το δημοσίευμα επισημαίνει τις διασυνδέσεις της αναδόχου εταιρείας. Η Daedalus δεν είχε προηγουμένως αναλάβει ομοσπονδιακή σύμβαση, ενώ ο πρόεδρός της, Γουίλιαμ Γουόλτερς, είχε δωρίσει το 2024 10.000 δολάρια σε πολιτική επιτροπή που συνδεόταν με την τότε κυβερνήτη της Νότιας Ντακότα και μετέπειτα υπουργό Εσωτερικής Ασφάλειας Κρίστι Νόεμ.

Ένα από τα Gulfstream έχει ήδη εκμισθωθεί στο FBI και χρησιμοποιείται, μεταξύ άλλων, για τις μετακινήσεις του διευθυντή Κας Πατέλ, ενώ το DHS επιχείρησε να παραχωρήσει ένα πολυτελές Boeing 737 στο Πεντάγωνο. Ένα ακόμη Gulfstream προβλέπεται να παραμείνει στο υπουργείο για τις μετακινήσεις της ηγεσίας του.

Οι Δημοκρατικοί γερουσιαστές Πάτι Μάρεϊ και Κρίστοφερ Μέρφι ζητούν πλέον αναλυτικά στοιχεία για το κόστος και τη σχεδιαζόμενη χρήση κάθε αεροσκάφους, κάνοντας λόγο για ανάγκη «πλήρους λογοδοσίας» σχετικά με τη διάθεση των χρημάτων των φορολογουμένων.