To historyczny moment dla Gdyni. Modernistyczne Centrum miasta trafiło na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO, dołączając do grona najcenniejszych miejsc na świecie. Od Molo Południowego przez kamienicę i kościół, oto 10 miejsc tworzących modernistyczny skarb Gdyni.

• Modernistyczne Centrum Gdyni trafiło na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO jako wyjątkowy układ urbanistyczny i architektoniczny portowego miasta.
• Wybraliśmy 10 miejsc w śródmieściu, które najlepiej pokazują fenomen gdyńskiego modernizmu.
• W zestawieniu są m.in. Molo Południowe, Skwer Kościuszki, Dworzec Morski i ulica Świętojańska, czyli ikony modernizmu w Gdyni.

Wpis Modernistycznego Centrum Gdyni na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO to docenienie unikalnego układu urbanistycznego i architektonicznego miasta, które w zaledwie kilkanaście lat z rybackiej osady przeobraziło się w jeden z najnowocześniejszych portów Europy. To właśnie w śródmieściu najlepiej zachowały się budynki, place i osie urbanistyczne będące wizytówką polskiego modernizmu.

Wybraliśmy 10 - zdaniem PropertyDesign.pl - najciekawszych miejsc, które współtworzą ten wyjątkowy krajobraz.

Molo Południowe było jednym z najważniejszych elementów budowania morskiej tożsamości Gdyni. Zaprojektowane jako przestrzeń spacerowa i reprezentacyjna, łączy w sobie funkcje rekreacyjne oraz portowe. To stąd najlepiej widać charakterystyczną linię modernistycznego śródmieścia.

Molo pokazuje także, jak twórcy miasta harmonijnie połączyli funkcje gospodarcze portu z potrzebami mieszkańców i turystów.

To reprezentacyjny salon miasta i jedna z najważniejszych przestrzeni publicznych Gdyni. Zaprojektowany jako szeroka oś prowadząca w stronę morza, od początku miał podkreślać związek miasta z portem. Modernistyczna idea otwarcia zabudowy na wodę jest tutaj widoczna jak nigdzie indziej.

Dziś Skwer Kościuszki pozostaje miejscem spotkań mieszkańców i turystów, a jego kompozycja urbanistyczna uznawana jest za wzorcowy przykład planowania przestrzennego okresu międzywojennego.

Jeden z najbardziej rozpoznawalnych budynków Gdyni przypomina kształtem ogromny statek pasażerski. Powstał jako symbol polskiej obecności na morzu i szybko stał się ikoną modernistycznej architektury. Charakterystyczne zaokrąglone narożniki, rytmiczne okna i poziome podziały elewacji nawiązują do estetyki transatlantyków. 

Budynek powstał jeszcze przed II wojną światową, a autorami projektu byli architekci Bohdan Damięcki i Tadeusz Sieczkowski. Stanowi kwintesencję gdyńskiego stylu, w którym fascynacja morzem spotykała się z najnowszymi trendami architektonicznymi lat 30. XX wieku. To właśnie takie realizacje tworzą niepowtarzalny charakter miasta doceniony przez UNESCO.

Monumentalny gmach przy ulicy 3 Maja należał do najbardziej prestiżowych inwestycji mieszkaniowych przedwojennej Gdyni. Kompleks wyróżniał się nowoczesnymi rozwiązaniami technicznymi i wysokim standardem mieszkań. Jego długa, horyzontalna bryła doskonale wpisuje się w modernistyczną filozofię funkcjonalizmu. Autorem projektu był inż. arch. Stanisław Ziołowski, guru gdyńskiej architektury.

Do dziś pozostaje jednym z największych i najbardziej charakterystycznych budynków mieszkalnych w centrum miasta.

Budynek dawnych Zakładów Ubezpieczeń Społecznych uchodzi za jeden z najlepszych przykładów modernizmu instytucjonalnego w Polsce. Prosta geometryczna bryła, duże przeszklenia i starannie opracowane detale tworzą spójną całość. Budynek został zaprojektowany w 1934 przez Romana Piotrowskiego z biura projektów Stowarzyszenia Budowlano-Mieszkaniowego ZUS w Warszawie.

Obiekt pokazuje, że architektura administracyjna również mogła być nowoczesna, elegancka i funkcjonalna, odpowiadając na potrzeby szybko rozwijającego się miasta.

Przez ten budynek tysiące emigrantów wyruszały w podróż do Ameryki. Dworzec Morski był wizytówką Polski dla przybywających drogą morską gości. Modernistyczna architektura podkreślała ambicje młodego państwa i rozwijającego się portu.

Dziś obiekt przypomina o czasach, gdy Gdynia była jednym z najważniejszych punktów komunikacyjnych na Bałtyku. Ponad 10 lat temu rozpoczęto remont,  który umożliwił adaptację pod potrzeby powstającego Muzeum Emigracji.

To jeden z najbardziej eleganckich przykładów gdyńskich kamienic czynszowych. Kamienica został wzniesiona w 1936 według projektu Zbigniewa Kupca dla Albina i Marianny Orłowskich, obywateli Stanów Zjednoczonych.

Charakteryzuje ją dynamiczna bryła, zaokrąglone narożniki oraz liczne elementy inspirowane architekturą okrętową. Budynek pokazuje, że modernizm nie musiał oznaczać surowości. 

To jeden z najmłodszych gdyńskich zabytków. Świątynia pokazuje, że również architektura sakralna mogła podążać za modernistycznymi trendami. Jej bryła jest znacznie prostsza niż tradycyjne kościoły historyczne, a nacisk położono na funkcję i klarowność kompozycji.

Projekt kościoła opracował arch. Jan Borowski wraz z prof. dr inż. arch. Leopoldem Taraszkiewiczem. Ukończono go w latach 1957-1961.

Gmach Sądu Rejonowego w Gdyni należy do najciekawszych przykładów architektury publicznej okresu międzywojennego w mieście. Wzniesiony w latach dynamicznego rozwoju Gdyni, miał podkreślać rangę młodego ośrodka administracyjnego i sądowniczego II Rzeczypospolitej. Budynek zaprojektowano w duchu modernizmu, który stał się znakiem rozpoznawczym rozwijającego się miasta.

Charakterystyczna jest jego monumentalna, lecz jednocześnie oszczędna forma. Elewację tworzą proste geometryczne podziały, pionowe akcenty oraz starannie opracowane detale kamienne. Architekci: Zbigniew Karpiński, Tadeusz Sieczkowski i Roman Sołtyński zrezygnowali z historyzujących ozdób na rzecz funkcjonalności i elegancji wynikającej z proporcji bryły. Dzięki temu gmach doskonale wpisuje się w modernistyczny krajobraz śródmieścia.

Najważniejsza handlowa ulica Gdyni jest żywym muzeum modernizmu. To właśnie tutaj znajduje się wiele charakterystycznych kamienic z lat 30., których elewacje zachowały oryginalne detale architektoniczne.

Spacer ulicą pozwala zrozumieć, jak wyglądało życie codzienne w jednym z najszybciej rozwijających się miast Europy tamtego okresu.

Podobał się artykuł? Podziel się!