Μπαράζ ελέγχων για τον εντοπισμό φοροδιαφυγής ξεκινά η ΑΑΔΕ μετά το κλείσιμο της πλατφόρμας των φορολογικών δηλώσεων, με τη συντριπτική πλειονότητα των διασταυρώσεων να διενεργείται αυτόματα, χωρίς ανθρώπινη παρέμβαση, μέσα από τα πληροφοριακά της συστήματα.

Αιχμή του δόρατος είναι η εφαρμογή BANCAPP, με την οποία η φορολογική διοίκηση αντλεί δεδομένα απευθείας από τα πιστωτικά ιδρύματα και τα αντιπαραβάλλει με όσα δήλωσαν οι φορολογούμενοι. Έτσι έρχονται στην επιφάνεια υψηλά τραπεζικά υπόλοιπα και κινήσεις λογαριασμών που δεν στηρίζονται στα δηλωθέντα εισοδήματα.

Προτεραιότητα δίνεται στις υποθέσεις του φορολογικού έτους 2020, ο χρόνος παραγραφής των οποίων εκπνέει στις 31 Δεκεμβρίου 2026. Οι ελεγκτικές υπηρεσίες έχουν λάβει ρητή εντολή να τρέξουν τις διαδικασίες, ώστε πριν από την ημερομηνία αυτή να έχουν κλείσει οι έλεγχοι και να έχουν καταλογιστεί οι φόροι, οι προσαυξήσεις και τα πρόστιμα που αναλογούν, όπου διαπιστωθούν αδήλωτα εισοδήματα ή άλλες φορολογικές παραβάσεις.

Ποιους βάζει στο στόχαστρο

Οι σαρωτικές διασταυρώσεις καλύπτουν εισοδήματα, καταθέσεις, ακίνητα και δαπάνες διαβίωσης. Ειδικοί αλγόριθμοι «σκανάρουν» τα στοιχεία αναζητώντας κρυφά εισοδήματα και περιπτώσεις αδικαιολόγητης προσαύξησης περιουσίας. Στο επίκεντρο βρίσκονται φορολογούμενοι που εμφανίζουν ετήσιο δηλωθέν εισόδημα 10.000 έως 20.000 ευρώ, τη στιγμή που οι καταναλωτικές τους δαπάνες εκτοξεύονται, φτάνοντας ή και ξεπερνώντας σε αρκετές περιπτώσεις τις 100.000 ευρώ.

Η φορολογική διοίκηση έχει ήδη συντάξει μια πρώτη «μαύρη λίστα» με περίπου 12.000 υποθέσεις υψηλού κινδύνου, οι οποίες συγκροτούν την πρώτη φάση των ελέγχων. Όσοι πιαστούν στα ψηφιακά δίχτυα θα κληθούν το επόμενο διάστημα να εξηγήσουν τις αποκλίσεις που εντοπίστηκαν στα φορολογικά τους στοιχεία.

Τι θα ακολουθήσει – Προθεσμία 15 ημερών

Οι φορολογούμενοι της λίστας θα είναι οι πρώτοι που θα παραλάβουν ηλεκτρονικό ειδοποιητήριο. Θα κληθούν να προσκομίσουν δικαιολογητικά και να δώσουν εξηγήσεις στην αρμόδια ΔΟΥ ή στο Κέντρο Φορολογικών Διαδικασιών και Ελέγχων (ΚΕΦΟΔΕ), με προθεσμία 15 ημερών από την κοινοποίηση της ειδοποίησης.

Στο διάστημα αυτό οφείλουν να τεκμηριώσουν ότι οι αποκλίσεις καλύπτονται από τα εισοδήματά τους ή από κεφάλαια προηγούμενων ετών. Αν δεν κατατεθούν τα απαιτούμενα στοιχεία ή αν οι εξηγήσεις δεν κριθούν επαρκείς, η ΑΑΔΕ έχει τη δυνατότητα να κλείσει τον έλεγχο με βάση όσα δεδομένα ήδη διαθέτει και να προχωρήσει στον καταλογισμό των φόρων που προκύπτουν.

Εφόσον επιβεβαιωθούν αδήλωτα εισοδήματα ή αδικαιολόγητη προσαύξηση περιουσίας, ακολουθούν πρόσθετοι φόροι, προσαυξήσεις και πρόστιμα, τα οποία —ανάλογα με τη φύση και τη βαρύτητα της παράβασης— μπορεί να ανέλθουν έως και στο 50% του φόρου που θα καταλογιστεί.

Οι κωδικοί που μπαίνουν στο μικροσκόπιο

Οι διασταυρώσεις εστιάζουν σε συγκεκριμένα πεδία των δηλώσεων:

1. Τόκοι τραπεζικών καταθέσεων και repos
2. Αναδρομικές αποδοχές, πρόσθετες αμοιβές, μερίσματα
3. Ηλεκτρονικές δαπάνες
4. Αποπληρωμές στεγαστικών και καταναλωτικών δανείων
5. Ασφαλιστήρια συμβόλαια ζωής και υγείας
6. Νοσήλια σε ιδιωτικές κλινικές
7. Δίδακτρα ιδιωτικών σχολείων
8. Δαπάνες σταθερής και κινητής τηλεφωνίας
9. Καταναλώσεις ηλεκτρικού ρεύματος άνω των 1.000 ευρώ
10. Υψηλές καταναλώσεις νερού, που ενδέχεται να προδίδουν αδήλωτες πισίνες
11. Εισοδήματα από ενοίκια και βραχυχρόνιες μισθώσεις
12. Στοιχεία ιδιοκατοίκησης
13. Τεκμήρια διαβίωσης
14. Εμβάσματα, κινήσεις κεφαλαίων και δάνεια