• Bruksela ogranicza import cukru. Branża odetchnęła z ulgą.
• Europejskie cukrownie sprzedawały poniżej kosztów produkcji.
• Samodzielność UE w tym obszarze jest zagrożona - podkreśla Marcin Lechowski, prezes Pfeifer & Langen Polska.

Komisja Europejska zawiesiła preferencyjny przywóz cukru surowego z Brazylii – na początek na dwanaście miesięcy. Decyzja zapadła po sezonie, w którym europejscy producenci sprzedawali cukier poniżej kosztów wytworzenia, a straty całej branży sięgnęły miliardów euro.

Koszty produkcji w europejskim cukrownictwie rosły od lat za sprawą cen nawozów, paliw i energii, na które producenci nie mają wpływu. Ceny hurtowe długo nadążały za tym wzrostem. W minionym sezonie, przy nadprodukcji i napływie taniego cukru z importu, spadły poniżej progu opłacalności. Najtańszy surowiec trafiał na unijny rynek przez preferencyjny przywóz, który Komisja teraz zamknęła.

Załamanie cen hurtowych okazało się dla branży dotkliwe. Przychody czołowych europejskich producentów spadły o kilkanaście do ponad 30 proc. rok do roku, a marże operacyjne zeszły poniżej zera. Łączne straty europejskiego cukrownictwa za miniony rok szacuje się na około 2 mld euro.

Europejska produkcja cukru znalazła się w poważnym kryzysie, a samowystarczalność Unii w tym obszarze jest strukturalnie zagrożona. Zawieszenie preferencyjnego importu to ważny sygnał, że Komisja dostrzega problem. To jednak dopiero początek drogi – mówi Marcin Lechowski, prezes Pfeifer & Langen Polska.

Zamknięcie tego kanału ogranicza nadwyżkę cukru na unijnym rynku i zdejmuje część presji, która spychała ceny w dół. Daje to szansę, by wróciły one do poziomu pokrywającego koszty wytworzenia – a to warunek, na jakim producenci mogą utrzymać produkcję i powierzchnię uprawy buraka.

Stawką jest więcej niż wyniki samych cukrowni. Z buraka powstają także melasa, wysłodki i pasze, które wracają do rolnictwa, a kondycja przemysłu przekłada się wprost na sytuację plantatorów. Od początku reformy rynku cukru zamknięto ponad 20 cukrowni, a w nadchodzącym sezonie dodatkowo skurczy się areał uprawy buraka cukrowego. Każdy kolejny ubytek oznacza większą zależność Wspólnoty od dostaw z zewnątrz i słabszą pozycję europejskiego rolnictwa, dla którego burak pozostaje jednym z filarów.

Powrót do równowagi nie nastąpi natychmiast, ale decyzja Komisji to krok w dobrym kierunku. Europa musi zachować własną produkcję cukru, a wraz z nią całe zaplecze, które wokół buraka wyrosło w rolnictwie – od pasz po surowce dla przemysłu. To jest pytanie o bezpieczeństwo żywnościowe Wspólnoty, nie o wynik jednego sezonu – dodaje Marcin Lechowski.