Küba’nın eski lideri Fidel Castro, 13 Ağustos 1926’daki doğumunun 100. yılında ülke genelinde anılıyor.

Castro için bu hafta Uluslararası Kitap Fuarı, sanat sergileri, konserler ve Latin Amerika’daki çeşitli sol örgütlerin temsilcilerinin katıldığı etkinlikler düzenlendi.

Ülkedeki hastanelerde Castro’nun fotoğrafları yer alırken, sokaklardaki ilan panolarında da onunla özdeşleşen sloganlara rastlanıyor.

Castro’nun 100. doğum yılı, Küba’nın ağır bir ekonomik krizden geçtiği döneme denk geldi.

ABD Başkanı Donald Trump yönetiminin ocak ayında uygulamaya koyduğu yakıt ablukası ve ardından gelen yeni yaptırımlar, ülkedeki ekonomik sorunları daha da ağırlaştırdı. Küba ekonomisi, önceki ABD yaptırımları ve başarısız mali reformların da etkisiyle yaklaşık beş yıldır ciddi sorunlarla mücadele ediyor.

Ülkede uzun süreli elektrik kesintileri yaşanırken yakıt ve ilaç sıkıntısı sürüyor. Sanayi ve turizm faaliyetleri gerilerken uçuş iptalleri, ulaşım kısıtlamaları ve çalışma ile eğitim saatlerinde azaltmalar gündelik yaşamı doğrudan etkiliyor.

Fidel Castro Ruz, 13 Ağustos 1926’da Küba’nın doğusundaki şeker üretim bölgesinde dünyaya geldi.

Hukuk eğitimini tamamlamasının ardından siyasete yönelen Castro, 1953 yılında 100’ü aşkın kişiyle birlikte Santiago de Cuba’daki Moncada Kışlası’na saldırı düzenledi. Dönemin diktatörü Fulgencio Batista’yı devirmeyi amaçlayan girişim başarısız oldu ve Castro tutuklandı.

Daha sonra serbest bırakılan Castro, Meksika’ya sürgüne gitti. Burada örgütlediği arkadaşlarıyla Küba’ya dönerek gerilla mücadelesi başlattı. Mücadele, Batista’nın 1959’da devrilmesi ve Castro’nun iktidara gelmesiyle sonuçlandı.

KÜBA’YI KÖKTEN DÖNÜŞTÜRDÜ

Castro yönetimi, iktidara geldikten sonra toprak reformu, okuryazarlık kampanyaları ve özel şirketlerin kamulaştırılması gibi kapsamlı politikaları hayata geçirdi.

Bu uygulamalar Küba ile ABD arasında sert bir siyasi ve ekonomik çatışmanın başlamasına yol açtı.

Castro, özellikle Latin Amerika ve gelişmekte olan ülkelerde sömürgecilik karşıtı ve devrimci hareketlerin sembollerinden biri haline geldi.

Ancak yönetimi, siyasi muhalefetin bastırılması ve Komünist Parti’nin iktidar üzerindeki tekeli nedeniyle de yoğun eleştirilere maruz kaldı. Çok sayıda Kübalı ülkeyi terk ederek başta ABD olmak üzere farklı ülkelere göç etti.

Castro’nun destekçileri sosyal politikaları ve ABD’ye karşı izlediği bağımsızlıkçı çizgiyi öne çıkarırken, muhalifleri ise uzun yıllar boyunca siyasi rekabetin ve ifade özgürlüğünün sınırlandırıldığına dikkat çekiyor.

YARIM YÜZYILLIK İKTİDAR

Fidel Castro, 1959’daki devrimden sonra yaklaşık yarım yüzyıl boyunca Küba siyasetinin merkezinde yer aldı.

Sağlık sorunlarının ardından devlet başkanlığı görevini 2008 yılında kardeşi Raul Castro’ya devreden Fidel Castro, 2016’daki ölümüne kadar ülke siyasetindeki etkisini sürdürdü.

Doğumunun 100. yılında Castro’nun mirası, Küba’da hâlâ keskin görüş ayrılıklarının merkezinde bulunuyor.